Van twee cao’s naar één

Volksbond Streetcornerwork: ‘Niemand mag erop achteruit gaan’

Je hoort het niet vaak. Twee vergelijkbare zorgorganisaties die fuseren, maar allebei onder een andere cao vallen. Het was het grote vraagstuk voor de Volksbond en Streetcornerwork, twee organisaties die zich hard maken voor sociaal kwetsbare mensen in Amsterdam: dak- en thuislozen, langdurig verslaafden, asielzoekers en jongeren die op straat leven. Zij riepen de hulp in van FWG Progressional People adviseur Chris-Jan van Leeuwen om tot één cao te komen. Geen gemakkelijke opgave, maar het proces om alle arbeidsvoorwaarden te harmoniseren verliep gestroomlijnder dan gedacht.

Een paar jaar geleden bundelden de Volksbond en Streetcornerwork de krachten en kwam er een bestuurlijke fusie tot stand. ‘Er is sprake van een toenemende problematiek op het gebied van wonen zoals dak- en thuisloosheid, (ernstige) ggz-problematiek, inkomens- en schuldenproblematiek en overlast op straat. De problemen in wijken nemen daardoor toe’, lichtte bestuurder Robin de Bood destijds toe. ‘Onze nieuwe fusieorganisatie is door een unieke bundeling van krachten bij uitstek in staat om hierin (vernieuwende) oplossingen te bieden.’

Eén team, verschillende arbeidsvoorwaarden

Samen sterk dus. De medewerkers gingen nauw met elkaar samenwerken. Maar daar ontstond een rare situatie: mensen binnen een team hadden verschillende arbeidsvoorwaarden, bijvoorbeeld op het gebied van vakantiedagen en ORT. De Volksbond-medewerkers vielen onder de Cao Sociaal Werk en medewerkers van Streetcornerwork onder de GGZ-cao. Dus een van de belangrijkste eerste stappen was kiezen voor één cao.

Robin: ‘Heel eerlijk? Lang voordat deze fusie plaatsvond vroeg ik mij al af waarom Streetcornerwork onder de GGZ-cao viel. Wij geven geen behandelingen. En de grote bulk van ons werk wordt via de WMO gesubsidieerd. Het is werk dat onder sociaal werk valt. Maar ik heb tijdens het keuzeproces mijn mening bewust voor me gehouden. Met hulp van Chris-Jan hebben we een gedegen afweging gemaakt.’

‘Niemand gaat erop achteruit’

Christina Niezing was destijds als HR-manager verantwoordelijk voor het cao-harmonisatieproces. Ze zette samen met Chris-Jan een projectgroep op, bestaande uit afgevaardigden van HR, OR en managers, en leidde hen door een stappenplan. ‘Het was een heel proces: we moesten kiezen voor een cao, een verhaal maken voor de OR, gesprekken voeren met regionale vakbonden over een sociaal plan, de medewerkers informeren en uiteindelijk ook de landelijke cao-tafel overtuigen om ontheffing te verlenen.’

Chris-Jan: ‘Om gefundeerd te bepalen welke cao van toepassing moest zijn, hebben we stevig onderzoek gedaan naar de inhoud van de werkingssferen van beide cao’s. Per functie vergeleken we het totaalpakket aan arbeidsvoorwaarden van de twee cao’s. Het bestuur had een heel duidelijk uitgangspunt geformuleerd: we hebben geen voorkeur voor een cao en niemand mag erop achteruit gaan, anders doen we het niet. Uiteindelijk bleek de Cao Sociaal Werk, gezien de activiteiten, naadloos aan te sluiten bij Volksbond Streetcornerwork.’

Gehecht aan GGZ-cao

De keuze was gemaakt, maar toen de implementatie nog. De medewerkers van Streetcornerwork waren erg gehecht aan de GGZ-cao. Christina: ‘Ze hadden (onterecht) het idee dat de GGZ-cao betere arbeidsvoorwaarden had. Toen wij kozen voor de Cao Sociaal Werk, moesten we hen dus heel goed duidelijk maken dat niemand erop achteruit zou gaan.’

Chris-Jan maakte allerlei overzichten met doorrekeningen van de arbeidsvoorwaarden voor diverse functies en medewerkers. ‘In de praktijk bleek de welzijn-cao voor veel medewerkers zelfs gunstiger uit te pakken dan hun huidige situatie. Met de enkeling die er wel op achteruit zou gaan werden specifieke harmonisatieafspraken gemaakt. Toen ook de FNV erachter ging staan hielp dat enorm voor de acceptatie bij alle medewerkers.’

Rugdekking

‘De betrokkenheid van de Ondernemingsraad in de projectgroep speelde een belangrijke rol bij het creëren van draagvlak’, vertelt Christina. ‘Zij waren heel blij met de gedegenheid van het proces en complimenteerden ons dat we zoveel kennis en zorgvuldigheid uitstraalden. Dat heeft zeker geholpen bij het creëren van vertrouwen. Ik persoonlijk was ook heel blij met de ondersteuning van Chris-Jan. Hij praatte altijd in ‘wij’-termen en ik voelde gewoon he has my back.’

Ontheffing van de cao-tafel

Robin: ‘De laatste fase, waarin we ontheffing moesten krijgen van de GGZ-cao, was ook spannend. Zo’n cao-tafel wil natuurlijk haar invloed en grenzen bewaken. Ik was blij dat Chris-Jan veel ervaring heeft met dit soort cao-gesprekken. Hij heeft ons met zijn gevoel voor politieke verhoudingen er goed doorheen geloodst.’ De opluchting was dan ook groot, toen cao-partijen in oktober 2019 officieel ontheffing van de toepassing van de Cao GGZ verleenden aan Volksbond Streetcornerwork.

Inregelen

Al sinds januari 2019 werden nieuwe medewerkers aangenomen onder de welzijn-cao. Maar alle bestaande medewerkers van Streetcornerwork moesten nog omgezet worden. Tijn Verhoeven nam als HR-manager ad interim in de laatste, maar zeker niet de minst ingrijpende, fase het stokje van Christina over. ‘De beslissing was genomen, alle stakeholders waren overtuigd, maar nu moest het ook daadwerkelijk worden ingeregeld in contracten en systemen. Ik had een mooie deadline: de eerste salarisstrook in januari 2020.’

Uiteindelijk ontvingen alle 140 medewerkers op tijd een brief met hun nieuwe arbeidsvoorwaarden. Tijn: ‘We boden elke medewerker een persoonlijk toelichtingsgesprek. Maar de meesten bleken gedurende het proces zo goed geïnformeerd te zijn, dat hier bijna geen behoefte aan was.’

Het project is dus bijzonder gestroomlijnd verlopen. Wat was de belangrijkste succesfactor? ‘We hebben de tijd genomen om draagvlak te creëren en goed te communiceren. En daar plukken we nu de vruchten van.’

Veerkrachtige teams, tijdens en na corona

Om zorgprofessionals in en buiten de frontlinie mentaal gezond te houden en uitval te voorkomen, is monitoring en begeleiding nu meer dan ooit essentieel. Om leidinggevenden en teamcoaches te ondersteunen bij de begeleiding van hun teams tijdens en na de indringende periode rondom corona, biedt FWG Progressional People nu ‘Veerkrachtige teams’.

Lees verder

Hoe verandert corona het werken in de zorg?

Met ruim 10 jaar ervaring in het doen van trendonderzoek in de zorg hebben we een krachtige basis om de huidige triggers, trends en ontwikkelingen te duiden. Hiermee willen we inzicht geven in deze ontwikkelingen zodat zorgorganisaties hierop kunnen anticiperen. Daarom publiceren we dit jaar een reeks essays over de belangrijkste ontwikkelingen, met als eerste thema: ‘Onder druk wordt alles vloeibaar. Hoe willen we dat het stolt?’

DOWNLOAD ESSAY #1

Helpende hand op HR nodig?

Tienduizenden mensen hebben zich aangemeld om het primaire proces te ondersteunen. Maar wij kunnen ons goed voorstellen dat ook uw HR-afdeling een hectische tijd doormaakt. Heeft u een paar extra handjes nodig? Neem dan gerust contact op met FWG Progressional People.

Lees verder